Vượt nghịch cảnh, giữ hồn thổ cẩm: Hành trình khởi nghiệp của chị H’Yar Kbuôr

Giữa buôn làng Ê Đê ở Đắk Lắk, câu chuyện của chị H’Yar Kbuôr vang lên như một minh chứng sống động: từ một cô bé khuyết tật tưởng như chỉ quanh quẩn trong gian nhà, chị đã biến khung cửi cũ thành con đường khởi nghiệp, không chỉ hồi sinh nghề truyền thống mà còn mở ra sinh kế cho nhiều phụ nữ khác.

Nghịch cảnh và khởi đầu

Năm 5 tuổi, một cơn bệnh nặng khiến một chân chị bị teo liệt, hành trình đến trường dở dang từ lớp 6. Trong hoàn cảnh đó, mẹ chính là người thắp cho chị ngọn lửa nghề truyền thống: nghề dệt thổ cẩm. Những ngày đầu, đó chỉ là công việc mưu sinh. Nhưng dần dần, chị hiểu rằng mỗi sợi chỉ, mỗi hoa văn trên vải còn mang theo cả hồn cốt của người Ê Đê.

Không chấp nhận chỉ “giữ nghề”, chị tìm cách làm mới. Từ váy áo nghi lễ, chị thử nghiệm tạo ra túi xách, balô, vòng tay – những sản phẩm có thể đồng hành cùng nhịp sống hiện đại, hợp gu giới trẻ và du khách.

Cơ hội từ phong trào khởi nghiệp

Bước ngoặt đến năm 2021, khi chị tham gia cuộc thi “Phụ nữ khởi nghiệp sáng tạo” tại Đắk Lắk. Dự án của chị – dệt thổ cẩm của phụ nữ khuyết tật – được vinh danh và nhận hỗ trợ: máy vắt sổ, thiết bị, tư vấn thiết kế và đặc biệt là kết nối thị trường. Đây không chỉ là phần thưởng, mà là sự công nhận: khởi nghiệp từ văn hóa bản địa hoàn toàn có thể đi xa.

Một năm sau, tháng 8/2022, chị đứng ra thành lập Tổ hợp tác dệt thổ cẩm buôn Kla với 18 thành viên. Từ đây, công việc dệt vải không còn là nỗi đơn độc, mà trở thành hoạt động tập thể: có người lo thiết kế, có người lo sản xuất, có người kết nối tiêu thụ. Thổ cẩm Ê Đê từ góc nhà bước ra cửa hàng, điểm du lịch, thậm chí len lỏi vào các kênh tiêu thụ OCOP.

Giữ hồn – làm mới – lan tỏa

Trong tay chị H’Yar, thổ cẩm không chỉ là sản phẩm, mà còn là câu chuyện. Hoa văn truyền thống được giữ nguyên tinh thần, nhưng cách phối màu, cắt may, ứng dụng thì mang hơi thở mới. Điều này khiến sản phẩm vừa có hồn bản địa, vừa gần gũi với người tiêu dùng hiện đại.

Quan trọng hơn, chị còn “truyền lửa” cho nhiều phụ nữ trong buôn. Với họ, dệt thổ cẩm không còn là công việc mùa vụ, mà là nguồn thu nhập ổn định, giúp nuôi con, trang trải cuộc sống. Sự gắn kết cộng đồng nhờ nghề thủ công cũng ngày càng được củng cố.

Câu chuyện của chị H’Yar Kbuôr không chỉ là hành trình vượt nghịch cảnh của một cá nhân, mà còn là minh chứng rằng: khởi nghiệp không nhất thiết phải bắt đầu từ công nghệ hay vốn lớn, mà có thể khởi nguồn từ chính bản sắc văn hóa, từ những sợi chỉ thổ cẩm nhuộm màu truyền thống.

Và khi có đam mê, sáng tạo và tinh thần cộng đồng, những sợi chỉ ấy hoàn toàn có thể dệt nên một con đường khởi nghiệp bền vững cho cả buôn làng.