Từ “ông trùm gameshow” đến ổ bánh mì vỉa hè: Cú trượt dài của Color Man

Đỗ Văn Bửu Điền, người đàn ông đầu trọc với nụ cười hiền, giọng miền Tây mộc mạc, từng là “ông trùm rating” miền Nam một thời. Những chương trình từng làm nên mùa vàng cho quảng cáo truyền hình như Thách Thức Danh Hài, Giọng Ải Giọng Ai, Ơn Giời Cậu Đây Rồi đều do công ty ông, Điền Quân Media & Entertainment, sản xuất.

Vậy mà chỉ sau chưa tới một thập kỷ, ánh đèn sân khấu dần tắt, đế chế gameshow sụp đổ, để rồi chính Color Man phải tự mình quay clip xin việc, bán bánh mì kiếm sống.

Hành trình ấy không chỉ là câu chuyện thăng trầm của một cá nhân, mà còn là minh họa sống động cho cách vận hành ngắn hạn, rủi ro chồng rủi ro của thị trường giải trí Việt.

Giấc mơ sân khấu và đế chế gameshow

Ít ai biết, Color Man vốn xuất phát là phóng viên, biên tập viên lâu năm của HTV9. Hơn hai thập kỷ ngồi bàn dựng hậu đài, ông hiểu rõ cách tính rating, gu khán giả, và những mẹo khiến nhà tài trợ gật đầu. Năm 2008, bỏ biên chế đài, ông lập Điền Quân Media & Entertainment. Văn phòng chỉ 40 m², ba nhân viên dựng clip hài giá rẻ cho YouTube, nhưng nhanh chóng phát triển nhờ dòng nội dung “rẻ, nhanh, vui” đúng lúc mạng xã hội bùng nổ.

Bước ngoặt thực sự đến khi Điền Quân mua format Thái Lan “Challenge Comedian” và biến nó thành Thách Thức Danh Hài phiên bản Việt. Mùa đầu đã đạt rating khủng gần 10%, mở ra chuỗi gameshow liên hoàn: Giọng Ải Giọng Ai, Biệt Tài Tí Hon, Cười Xuyên Việt, Ơn Giời Cậu Đây Rồi!. Giai đoạn 2016-2018, Điền Quân phủ sóng toàn bộ khung giờ vàng HTV, THVL, TodayTV.

Doanh thu 2018 của Điền Quân xấp xỉ 250 tỷ đồng, tổng tài sản hơn 145 tỷ, vốn chủ sở hữu 66 tỷ. Lợi nhuận ròng không lớn so với quy mô, chỉ vài tỷ, nhưng vẫn đủ nuôi gần 150 nhân viên, dựng những trường quay hoành tráng mà trước đó chỉ HTV hay VTV mới có. Trấn Thành, Trường Giang, Việt Hương, Hoài Linh… xếp hàng cộng tác. Trong mắt nhà quảng cáo, Điền Quân gần như nắm “chìa khóa rating miền Nam”.

Nhưng chính tại đỉnh cao, mầm mống khủng hoảng đã hình thành. Toàn bộ nguồn thu lệ thuộc gameshow và hợp đồng TVC, không có dòng sản phẩm “own IP” bán quốc tế hay hệ sinh thái kinh doanh đa chân đế.

Đa dạng hóa: tham vọng quá tầm và những cú trượt

Không muốn bị phụ thuộc hoàn toàn vào quảng cáo truyền hình, Color Man mở ngay mạng lưới hơn 20 kênh YouTube, trở thành MCN cho hàng trăm nhà sáng tạo. Kênh cá nhân Color Man nhanh chóng vượt mốc 2 triệu sub, ước đạt 400-500 triệu đồng/tháng thời cao điểm. Nhưng YouTube vẫn chỉ là “dòng tiền vệ tinh”, chưa thể thay thế ngân sách TV hàng trăm tỷ.

Năm 2020, Color Man bùng nổ thêm tham vọng bán lẻ với việc lập Công ty CP Color Man Food, gần như đồng loạt mở ba cửa hàng đặc sản tại Hà Nội (Lạc Trung, Quán Thánh) và Vũng Tàu. Đặc sản có nước mắm 40 độ đạm, nước mát Sài Gòn, bánh phồng, khô cá, muối tôm, tiêu Phú Quốc… Rồi ông khai trương Color Man Kitchen ở quận 7 bán cơm tấm, gà lá chúc, bánh mì chảo, cà phê phin. Cùng lúc, Color Man Fashion xuất hiện, bày bán sơ mi, balo, đồng hồ với những clip khai trương sôi động, nghệ sĩ dự nườm nượp.

Trên giấy, đây là bức tranh tuyệt đẹp: từ gameshow sang thương mại điện tử, bán lẻ offline, rồi cả thời trang. Nhưng bên trong, tất cả dường như dựa trên niềm tin rằng “fan gameshow sẽ tự chuyển thành khách hàng trung thành”, mà không tính kỹ logistics, quản trị vận hành.

Covid-19 quét qua, mặt bằng đắt đỏ, chuỗi cung ứng chắp vá, biên lợi nhuận thấp đã nhanh chóng phơi bày điểm yếu. Từ năm 2022-2024, toàn bộ ba cửa hàng Color Man Food lần lượt đóng MST. Kitchen biến thành phim trường quay vlog, không còn mở bán ổn định. Fanpage thời trang cũng im ắng, biến mất khỏi radar thị trường.

Scandal, nợ thuế và cú ngã đau nhất

Đây có lẽ là giai đoạn đen tối nhất của Color Man. Khi dư luận vẫn còn ám ảnh những video ông tuyển thư ký phải biết nhảy, biết uống bia, rồi cảnh tắm bùn cùng nhân viên nữ, thì một scandal khác lớn hơn nổ ra: vụ Thiền Am Bên Bờ Vũ Trụ.

Điền Quân chính là đơn vị đưa “5 chú tiểu” của Thiền Am lên sóng Thách Thức Danh Hài, góp phần biến họ thành hiện tượng YouTube khổng lồ. Khi nhóm này vướng loạt cáo buộc lợi dụng tôn giáo để quyên góp, cộng đồng mạng lập tức chỉ mặt “ông trùm gameshow” đã gián tiếp giúp dựng danh tiếng.

Cuối năm 2023, Cục Thuế TP.HCM công bố danh sách các doanh nghiệp nợ thuế lớn, và Điền Quân nổi bật với khoản 25,7 tỷ đồng, kèm hơn 20 tháng nợ BHXH gần 2 tỷ đồng. Rating gameshow đã lao dốc suốt từ 2019, giờ thì đài cũng không dám phát, đối tác tài trợ co lại. Một “ông trùm” được yêu mến bởi những nội dung giải trí nhân văn nay bị xếp vào diện nợ công khai, khó vay vốn, khó quay lại đường lớn.

Vì sao quan hệ vàng không cứu được?

Color Man có hàng loạt nghệ sĩ tên tuổi từng hợp tác: Trấn Thành, Trường Giang, Việt Hương, Hoài Linh… Nhưng showbiz Việt là ngành “hợp đồng theo tập”, không ai góp vốn, không ai ràng buộc cổ đông. Khi gameshow chết, nghệ sĩ đi tìm bầu sô khác. Chính Color Man cũng từng livestream thừa nhận nhiều người đề nghị giúp đỡ, nhưng ông “không vay ai, không muốn mang ơn ai”, tự nguyện bước vào giai đoạn “tay trắng gầy dựng lại”.

Từ ánh đèn gameshow đến ổ bánh mì livestream

Có lẽ chưa ai tưởng tượng được cảnh ông trùm rating năm nào, từng kiểm soát hơn 1.000 tập gameshow mỗi tháng, lại xuất hiện trong clip xin việc môi giới bất động sản ở Nha Trang với mức lương cứng 5 triệu đồng. Đoạn video ông dắt xe đạp, đi dép tổ ong đến phỏng vấn, tay run run ký hợp đồng trở thành một cú sốc truyền thông đầu 2025. Nhiều người tin rằng đây là content dựng để câu view, nhưng chính lãnh đạo sàn BĐS cũng xác nhận Color Man thật sự bắt đầu học nghề sale, chấp nhận chạy dự án với thu nhập nhỏ.

Cùng lúc đó, vợ ông mở hai tiệm Baguette Saigon tại Nha Trang, bán ổ bánh mì 20-25 ngàn, sáng nào cũng được ông trực tiếp livestream. Mỗi buổi sáng có thể bán 100-150 ổ, thêm chút nước mắm, nước mát đóng chai gửi online. Đó là tất cả còn lại của “đế chế Điền Quân” sau hàng loạt cú đổ dây chuyền.

Góc nhìn cuối cùng: từ tro tàn, liệu có hồi sinh?

Điền Quân vẫn còn di sản IP gameshow Thách Thức Danh Hài, Giọng Ải Giọng Ai. Color Man vẫn sở hữu cộng đồng YouTube gần 2,5 triệu subscriber – tài sản số mà bất kỳ thương hiệu nào cũng thèm. Vấn đề là khoản nợ thuế gần 30 tỷ vẫn lơ lửng, làm mọi nhà đầu tư và đài phát sóng e dè.

Có lẽ Color Man cũng biết vậy. Ông không còn nói mạnh miệng “phục hưng gameshow”, mà thừa nhận chỉ mong từng bước xoay xở, ổn định rồi sẽ tính đường xa. Vài nhà sản xuất OTT quốc tế đang dò dẫm mua format, nhưng còn xem Điền Quân có đủ minh bạch tài chính để hợp tác hay không.

Hành trình của Color Man, từ phòng dựng hậu đài HTV9 tới ngôi vương gameshow miền Nam, rồi trở lại bán bánh mì vỉa hè, không chỉ là bi kịch của một con người. Nó là bài học xương máu về cách thị trường giải trí Việt Nam vận hành: phụ thuộc một nguồn thu, phó mặc thương hiệu vào cá nhân, thiếu minh bạch thuế và cơ chế tài chính phòng thủ.

Trong tro tàn ấy, có thể vẫn còn vài hạt giống – là IP, là cộng đồng YouTube – chờ một người đủ kiên nhẫn và nghiêm túc tới gieo lại. Nhưng để tái sinh, Color Man sẽ phải chứng minh một thứ mà suốt cả hành trình ông ít khi chú trọng: kỷ luật tài chính và sự minh bạch lâu dài, chứ không chỉ dựa vào nụ cười chân chất hay cú bắt tay thân tình giữa sàn diễn.